Më shum

    Ndajfolja

    Ndajfolje quhen fjalët e pandryshueshme që  plotësojnë para së gjithash foljen, duke treguar mënyrë, vend, kohë, shak, qëllim, sasi:
    Blendi shkruan bukur, qartë dhe saktë.

    Ndajfoljet mund të plotësojnë edhe një mbiemër ose ndajfolje tjetër:
    Detyra ishte tepër e vështirë.
    Ata u ngritën shumë herët atë ditë.

    Por nga kuptimi ndajfoljet janë gjashtë llojesh:
    mënyre, vendi, kohe, shkaku, qëllimi, sasie.

    NDAJFOLJET E MËNYRËS

    Ndajfoljet e mënyrës luajnë rolin e grupeve parafjalore rrethanor mënyre:
    Vjollca e Dritani silleshin natyrshëm (=në mënyrë të natyrshme) me të gjithë.

    Ndajfoljet kryesore të mënyrës janë:
    – mirë, keq, bukur, pastër, qartë, shkurt, thjesht, që tregojnë cilësinë e veprimit. Të tilla janë edhe ndajfoljet gëzueshëm, natyrshëm, furishëm, etj.;

    Vjollca flet bukur frëngjisht.

    – menjëherë, pak nga pak, vazhdimisht, shpesh, papritur, etj. Që tregojnë ecurinë e veprimit:
    Dritani u ngrit papritur.

    – cekët, gjerë, gjtë, thellë, ulët që tregojnë përmasa:
    Toka duhet punuar thellë.

    – bujarisht, trimërisht, artistikisht, besnikërisht, teorikisht, që kanë kuptimin e togut në mënyrë + mbiemër: bujarisht (në mënyrë bujare), po edhe shqip, frëngjisht, anglisht:
    Në Shqipëri më pritën dhe më përcollën bujarisht (në mënyrë bujare).

    NDAJFOLJET E VENDIT

    Ndajfoljet e vendit luajnë rolin e grupeve parafjalorë plotës vendi.

    Ndajfoljet kryesore të vendit janë:
    – afër, larg, pranë, rreth, djathtas, majtas, aty, atje, diku, gjëkund, gjithkund, anembanë, gjithandej, kudo, ngado, asgjëkund, kurrkund, etj, që tregojnë vendin ku kryhet veprimi:
    Makina u kthye djathtas (në anën e djathtë).

    – ku, nga:
    Ku po shkon ?
    Nga je edhe pse ke ardhur ?
    Në të vërtetë ku dhe nga janë ndajfolje pyetëse, po merren edhe si ndajfolje vendi:

    NDAJFOLJET E KOHËS

    Ndajfoljet e kohës luajnë rolin e grupeve parafjalore rrethanor kohe.

    Ndajfoljet kryesore të kohës janë :
    – dje, pardje, nesër, pasnesër, paradite, pasdite, sot, sonte, tani, vjet, që tregojnë kohën e saktë të kryerjes së veprimit:
    Erdha sot (=ditën e sotme) nga Tirana dhe do të nisem nesër (ditën e nesërme).

    – njëherë, një herë e një kohë, gjithmonë, kurdo, së shpejti, së lashti, që tregojnë një kohë të papërcaktuar:
    Së shpejti do të organizohet në Tiranë një konferencë për gjuhën shqipe.

    NDAJFOLJET E SHKAKUT

    Ndajfoljet e shkakut luajnë rolin e një grupi parafjalor rrethanor shkaku.
    Ndajfoljet e shkakut janë: përse, pse të cilat përdoren për të pyetur për shkakun e kryerjes së një veprimi:
    Pse (për çfarë arsyeje) nuk punon edhe ti si të tjerët?
    Përse (për çfarë qëllimi) më kërkon?
    Këtu mund të fshihen edhe fjalët prandaj, andaj, (=për këtë shkak, për këtë arsye, për këtë qëllim) të cilat funksionojnë edhe si lidhëza.

    NDAJFOLJET E SASISË

    Ndajfoljet e sasisë luajnë rolin e grupeve emërore rrethanor sasie.
    Ndajfoljet kryesore të sasisë janë:
    – shumë, pak, tepër, fort, së tepërmi, për së tepërmi, njëherë, dyherë, etj, që tregojnë në ç`masë realizohet veprimi:
    E njoh mirë Butrintin, se e kam vizituar tri herë.
    Gjeta një libër shumë të vjetër, të ruajtur shumë mirë.

    – fort, tepër, së tepërmi, njëfish, dyfish, trefish, aq, kaq, mjaft, pak, etj. që shprehin intensitetin ose shkallën e një veprimi a të një cilësie.
    Dëgjomë, mua plakun, se di më tepër se ti./shqip.info/

    SHKALLËT E NDAJFOLJEVE

    Ndajfoljet përdoren në shkallën pohore, krahasore dhe sipërore, kryesisht ndajfoljet e mënyrës: mirë, bukur, qartë, si edhe disa ndajfolje vendi e kohe: lart, poshtë, afër, larg, vonë, herët, etj.
    Shkalla krahasore dhe shkalla sipërore e ndajfoljeve formohen me po ato fjalë me të cilat formohen shkalla krahasore e shkalla sipërore e mbiemrave.

    – Shkalla pohore
    Miri ecën shpejt

    – Shkalla Krahasore
    e barazisë : Mirri ecën aq shpejt sa Genti.
    e sipërisë : Miri ecën më shpejt se Genti.
    e ultësisë : Miri ecën jo aq shpejt sa Genti.

    – Shkalla sipërore
    Miri ecën shumë shpejt./shqip.info/

    Latest news

    Historia e fshatit Mandrica ne Bullgari. Ruajtja e rrenjeve dhe refuzimi per tu bere bullgare, turq apo greke

    SHPËRNGULJA E SHQIPTARËVE NË TROJET E BULLGARISË SË SOTME KA NJË HISTORI TË GJATË. EKZISTOJNË BURIME ME KARAKTER LEGJENDAR QË DATOJNË ARDHJEN...

    Besnik Palnikaj dy fjalë për poetin e madh Gjergj Fishta , fjalë zemre.

    Gjergj Fishta është e para figurë që nderoi Shqipërinë ndërkombëtarisht duke u nominuar për çmimin Nobel. Prej ku lidhen retë...

    Arsyet Përse Ju Bien Flokët – Gabimet Që Mund T’i Ndreqni Që Tani

    Krehja e flokëve kur janë të lagur i këput dhe i shkul ato. Foto: Flickr Flokët u bien të gjithëve. Qimet këputen dhe...

    Përmirësoni Tretjen me Vaj Ulliri – 4 Kura Natyrale që Mund t’i Përgatisni në Shtëpi

    I pasur në vlera kurative, vaji i ullirit mbetet mbreti i shëndetit të mirë. Foto: Flickr Problemet me stomakun , fryrja apo dhimbja...

    Related news

    Historia e fshatit Mandrica ne Bullgari. Ruajtja e rrenjeve dhe refuzimi per tu bere bullgare, turq apo greke

    SHPËRNGULJA E SHQIPTARËVE NË TROJET E BULLGARISË SË SOTME KA NJË HISTORI TË GJATË. EKZISTOJNË BURIME ME KARAKTER LEGJENDAR QË DATOJNË ARDHJEN...

    Besnik Palnikaj dy fjalë për poetin e madh Gjergj Fishta , fjalë zemre.

    Gjergj Fishta është e para figurë që nderoi Shqipërinë ndërkombëtarisht duke u nominuar për çmimin Nobel. Prej ku lidhen retë...

    Arsyet Përse Ju Bien Flokët – Gabimet Që Mund T’i Ndreqni Që Tani

    Krehja e flokëve kur janë të lagur i këput dhe i shkul ato. Foto: Flickr Flokët u bien të gjithëve. Qimet këputen dhe...

    Përmirësoni Tretjen me Vaj Ulliri – 4 Kura Natyrale që Mund t’i Përgatisni në Shtëpi

    I pasur në vlera kurative, vaji i ullirit mbetet mbreti i shëndetit të mirë. Foto: Flickr Problemet me stomakun , fryrja apo dhimbja...

    LEAVE A REPLY

    Please enter your comment!
    Please enter your name here